Armenian City ERZRUM,Russian-Turkish War,NICOLAS,1829 Start Price USD 499.99 Current Price USD 499.99 Time Left - Bid Count 1 Buy It Now Price USD 935.00 Reserve Price - Start Time Wednesday, August 27, 2008 End Time Wednesday, September 03, 2008 Location CA See more about 'Armenian City ERZRUM,Russian-Turkish War,NICOLAS,1829' Description Rare bronze Russian medal commemorating the capture of ERZRUM (Erzroom) in Turkey(an Armenian city in The Occupied Armenian Western Teritories), in 1828 at the Russian-Turkish war, diameter is 36 mm. Inscription in Latin, Obv.NICOLAUS I TOTIUS RUSSIAE IMPERATOR, Res.ERZERO CAPTO D.XXVII JUN. HAEMO MONTE TRANSITO D.VIII JUL. ST.V MDCCCXXIX. Medal was struck in Russia, 1829, has also the name of the engraver on the obverse. Rare. ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Erzurum From Armeniapedia.org Erzerum/Erzurum (Karin) (Էրզրում) - capital of the Erzerum Vilayet. The city of Erzurum (Karin in Armenian) was a majority Armenian until 1830, when 10,000 Armenians left for the Russian Empire, leaving only 1,200 behind (120 families). Likewise in the Province of Erzurum 70 to 80 thousand left at the same time (including those from the city), also ending the majority Armenian population of the province. This meant that the number of places inhabited by Armenians dropped from 931 to 391 and the number of Armenians dropped from 381,230 to 151,949. The new city walls of 1855-77 replaced the Roman ones built in the 5th century when the Romans founded the town as Theodosiopolis. After the Armenian Genocide, the entire Armenian population was completely finished off. Today, the city of Erzerum is mostly inhabited by Turks. Erzurum was the largest city in Eastern Anatolia, and there was located the British, French, Persian, and Russian consuls as well as a branch of the Ottoman Bank which opened in 1908. After the Young Turk Revolution in 1908, Armenian culture developed with less interference. Newspapers were established in 1908, which also saw the opening of a cinema. By WWI dramatic performances by touring companies out of Constantinople and Transcaucasia were common. A. Shahmuradian and G. Suny established choral groups during their visits, and bands were also organized, including a military band of the Sanasarian College, as well as a string orchestra at the Armenian Catholic lycee. Armenian Schools The Armenian Church had six boys schools and one girls school in Erzurum. The Mekhitarist Order of Venice had a Catholic school staffed by 4 French priests, as well as a "college"/prep-school. The Armenian Sisters of the Immaculate Conception had a girls' school. There was a boys and seperate girls schools run by Protestants. The Kavafian School was established in 1905 and allowed both boys and girls in the same school. In addition to these a local Armenian philanthropist established the Sanasarian College in 1881, which also had a museum and library and served primarily to train teachers. Armenian Churches The city of Erzurum itself had only one Armenian Apostolic Church, that of St. Astvadzadzin, built in 1838, as well as a small chapel said to have been built in 629. There were a number of shrines in the city, named St. Toros, St. Sahag, St. Yovsep, St. Minas, St. Nshan, and Nahadagats' Daban. The activity of Jesuits led to a Armenian Catholic archbishop in Erzurum, which was reduced to a bishop in 1890 - and whose jurisdiction covered the whole vilayet. This was the most imporant Catholic diocese in Armenia. There was an Armenian Catholic Church of St. Asdvadzadzin in the city as well. It was located in the Frank Quarter, built in 1840 and served as the cathedral. A protestant congregational mission was established in the city in 1839 and had an American style church by 1847. The Vilayet of Erzurum had some 32 monasteries at the turn of the 20th century, three of which were nearby the city of Erzurum. Saint Lusavorich - about 1.5 hours walk from the city, at Murdaga village. It was a pilgrimage center. The monastery was built like a fortress and had vast land and cattle posessions. Khachgavank (Monastery of the Cross) - located in a village of the same name, about 8.5km north of the city. Thought to be from 639AD, it had massive walls surrounding it. Garmir Vank (Red Monastery) - was also known as Garmra Surp Asdvadzadzna Vank (the Red Monastery of the Mother of God). Located near the village of Hintsk about 5 hours from the city. The monastery was destroyed in an earthquake in 1770 and was rebuilt in 1800. The monastery was an especially impressive complex, and a resort for Armenians escaping the summer heat. The monastery at one time had its own orphanage, hospital and leprosarium. Sources Armenia: A Historical Atlas by Robert Hewson. Needs translation to English Erzerum (Էրզրում, Эрзрум), also known as Erzirum (Էրզիռում), Erzrum (էրզռում), Teodosubolis (Թեոդոսուպոլիս) — Kavar (sanjak) (Գավառ (սանջակ)) in Western Armenia, in a province (նահ-ում) of the same name. On the north and northeast it bordered Trabizon province and Batumi marz (Բաթումի մարզ), on the west Erznga kavar (Երզնկա յի զավ), on the East Kharpert (Խարբերդ) and Bitlis (Բիթլիս) provinces, and on the east (yes, I realize it's being repeated, that's just what the Armenian said here) Bayazit (Բայազետ) kavar and Kars marz (Կարսհ մարզ): Վարչական կենտրոնը Կարին (Էրզրում) ք է: 19-րդ դ վերջերին և 20-րդ դ սկզբներին նրա մեջ մտնում էին հետևյալ 9 գվռ-ները՝ Բաբերդ, Բասեն, Դերջան, Էրզրում, Թորթում, Խնուս, Կիսկիմ, Սպեր, Քղի: The province (Գավ) had 1,574 settlements, 382,300 inhabitants, of which 89,934 were Armenian, Muslims were 287,839, and 4,527 (according to V. Kiney/Վ. Քինեի). At the start of the 20th cc. the province had 22 արական և 18 իգական հայկական նախակրթական schools with nearly 1,900 students and 70 teachers. Most of the Armenians of Erzurum kavar were killin in 1915—16 during the Armenian Genocide, and those that survived fled to different countries. Կարին, Карин, Karin, Անաստասուպոլիս, Առզըռում, Առզռում, Արգիրոն, Արդուրում, Արզ, Արզան, Արզան ար-Ռում, Արզան էր–Ռում, Արզարում, Արզերում, Արզը Ռում, Արզիոում, Արզիոում, Արզի Ռում, Արզիրում, Արզն ար–Ռում, Արզնե էլ-Ռում, Արզն Հոռոմոց, Արզն Ռում, Արզրում, Արտը Ռում, բարանդիս, Գալիգուլա, Գարանիգիս, Գարանիտիդե, Էրեզ Էրում, Էրզեն Էլ-Ռում, Էրզենէրում, Էրզեն Էրում, Էրզենիռում, Էրզերում, էրզ էր-Ռում, Էրզին էրում, էրզիռում, էրզիրում, էրզյուրյում, էրզրում, էրզունիրում, էրզուրում, Թեոդոպոլիս, Թեոդոսիպոլ, Թեոդոսիոպոլիս, Թեոդոսիպոլիս, Թեոդոսիուպոլիս, Թեոդոսոպոլիս, Թեոդոսպոլիս, Թեոդոսուպոլ , Թեոդոսուպոլիս , Թեոդուպոլիս, Թվուլուս, Կալիկալա, Կալիքալա, Կարախպոլիս, Կարանա, Կարանատիդե, Կարանիտիդե, Կարանիտիս, Կարեն, Կարենտիս, Կարինի, Կարինիտես, Կարինիտիս, Կարնային քաղաք, Կարնա քաղաքի, Կարնո քաղաք, Կարնու քալաքի, Կարնու քա ղաք, Կարունս քաղաք, Կարուց քաղաք, Քալիքալա, Քարին — Քաղաք Մեծ Հայքի Բարձր Հայք աշխ-ի Կարինի գավ–ում, Կարինի սարահարթում, Եփրատ գետի ձախ կողմում, Այծպտկունք լ–ան հս-արմ լանջերին, ծովի մակերևույթից շուրջ 2000 մ) բարձր վրա: Ունի զով ու առողջարար կլիմա, առաւո և սաոնորակ խմելու ջուր: Ձմեռն այստեղ երկարատև ու խստաշունչ է, ամառը` զով, կարճատև: Ք—ից հր երևում են Հավատամք լ–ան ան վերջանալի բլրաշարերը: Արլ-ում ձգվում է Դավաբոյնի լշ–ն, իսկ հս–ում և արմ–ում, ք-ին մոտ տարածվում է Կարնո դաշտը: Կ Հայկական լեռնաշխարհի հնագույն բնակավայրերից է: Նրա հիմնադրումը վերագրում են մ.թ.ա. 2—րդ հազարամյակի 2—րդ կեսին ապրած հայոց (Հայասական) թագավոր Կարաննիին, որից էլ առաջա ցել է Կ անունը: Ք—ի ծագումնաբանությունը կապվում է նաև Կարինիտես անձնանվան կաւմ նույնանուն ցեղանվան հետ: Կ-ի մասին պատմական հավաստի տեղեկությունները պահպանվել են հունա հռոմեական (1-ին դ) և հետագայի հայ պատմիչների գործերում: Երվանդունի, Արտաշեսյան և Արշակունի թագավորական դինաստիաների ժամանակ (6-րդ դ մ թ ա, 5-րդ դ մ.թ.) Կ Կարինի գավ-ի կենտ րոնն էր: Նրա դերն ու նշանակությունը առանձնապես սկսում է մեծանալ 387 թ Հայասաանի առաջին բաժանումից հետ, որպես բյուզանդական մասի սահմանային կարևորագույն բք: Բյուզանդիայի Թեոդոս II կայսեր (408—450 թթ) հանձնա րարությամբ Անատոլ զորավարը 431 թ Կ-ում կառուցում է նոր ամրություններ և կայսեր անունով ք—ը կոչում Թեոդոսուպոլիս: Ք-ի ամրություններն ու պաշտպանական կառռւյցները ընդարձակվում, վերակառուցվում են նաև Անաստաս I—ի (491–518 թթ) և հատկապես Հուստինիանոս I—ի (527-565 թթ) ժամանակ: 7—9-րդ դդ Կ մերթ բյուգանդական, մերթ արաբական մասում էր գտնվում: Այդ շրջ-ում Կ Կալիկալա և այլ անուններով շատ հաճախ հիշատակվում է նաև արաբական աղբյուրներում: 885 թ Հայաստանում Բագրատունիների թագավորու թյան հաստատումից հետո Կ նույնպես մտավ հայկական պետության կազմի մեջ: 949 թ, սակայն, բյուզանդացիները այն նորից խլեցին հայերից, 1049 թ, երբ սելջուկ-թուրքերը հիմնահատակ կործանեցին Արծն ք-ը, նրա կենդանի մնացած բնակիչները եկան ու հաստատվեցին Կ-ում և այն իրենց հայրենի ք-ի անունով կոչեցին նաև Արծն, որից և աոաջացան Կ—ի թուրք–արաբական Արզն Ռում (այսինքն՝ բյուզանդացիների Արծն), Արզրում, Էրզրում անունները: Սելջուկ-թուրքերին կարճ ժամանակով այստեղից վռնդեցին Զաքարյաններր, իսկ 1242 թ ք անցավ մոնղոլ-թաթարների իշխանության տակ: 15-րդ դ–ում Կ հաջորդաբար տի րում են կարակոյունլու և աղկոյունլու վաչկատուն ցեղերը, իսկ 1514—ին այն գրավում է օսմանյան սուլթան Սելիմ I—ը: 19—20-րդ դդ ռուսական զորքերը երեք անգամ ազատագրել են ք թուրքերից և երեք անգամ էլ ետ վերադարձրել: 1829 թ Ադրիանապոլսի հաշտության պայմանագրով, երբ Կ—ը վերադարձվեց թուրքերին, ռուսական զորքերի հետ ք—ից հեռացան ավելի քան 20000 հայեր, որոնք բնակություն հաստատեցին Ախալցխայի Ախալքալաքի, Լոռիի, Փամբակի շրջ-ներում: Կարնեցիներն իրենց նոր բնակա վայրերից մի քանիսը վերանվանեցին Կա րինի գավ–ի գ–երի անուններով: 1877—78 թթ ռուս–թուրքական պատերազմից հետո, սեպտեմբերի 7-ին, երբ ք կրկին թողնվեց, այնտեղից Անդրկովկաս գաղ թեց 2000 ընտանիք: Առաջին համաշխար հային պատերազմի ժամանակ Կարինի հայ բնակչության զգալի մասը զոհ գնաց թուրքական յաթաղանին: 1918 թ փետրվարի 26–ին ք նորից է անցնում թուրքերի ձեռքը: Կ մշտապես եղեք է Հայաստանի կարևոր կ ենտրոններից մեկը, Կարնո աշխ–ի վարչա-քաղաքական, Հուստինիանոս 1—ինի վերակազմած Առաջին Հայք պրովինցիայի, հետագայում էրզրումի էմիրության, իսկ թուրքական տիրապետության ողջ ընթացքում Արմ Հայասատանի ամենաընդարձակ Էրզրոմի նահ–ի (վիլայեթի) կենտրոնը: Կ նախ և առաջ հայտոնի է եղել իբրև բք: Թեև հին հայկական և վաղ միջնադարյան պաշտպանական կառույցներից այստեղ քիչ բան է պահպանվել, սակայն ուշ ժամանակներում թուրքերի կառուռած բերդն ու քաղաքամերձ ամրությունները (Մեջիդիե, Նիխախ, Սևիշլի) կանգուն էին մինջև առաջին Համաշխարհային պատերազմը և պահպանում էին իրենց ռազմա– ստրատեգիական նշանակությունը: Ք—ի միջնաբերդր գտնվում է կենտրոնում, երեք բլուրների վրա շրջապատված կրկ նակի պարիսպներով: Այն ուներ նաև խրամ, որը անհրաժեշտության դեպքում, լցվում էր Մուրտառ գետակի ջրերով: Այստեղ կային գաղտնի գետնուղիներ, զինանոցներ, պահեստներ ու զորանոցներ: Միջնաբերդից բացի, ք նույնպես ու ներ շրջապարիսպներ, որոնց վերահս կում էին 72 աշտարակները: Պարսպաշա րի համալիրի մեջ մտնում էին Ախալցխայի (կամ Վրացական), Երզնկայի, Թավրիզի և Խարբերդի ք-ային 4 գլխավոր դարպասները: Օտարների երկարատև տիրապետությունը զգալիորեն փոխել է Կ-ի բնակչության ազգային պատկերը ի վնաս հա յերի: 1829 թ Կ ուներ շուրջ 130000 բնակիչ, որից հայեր 30000, 1909-ին՝ 60000 բնակիչ, որից հայեր՝ 15000 (2500 ընտա նիք): Հայերը հիմնականում բնակվում էին ք–ի հս և հս-արմ թաղամասերում: Այստեղ էին գտնվում նաև ԱՄՆ-ի, Անգլիայի, Ֆրանսիայի, ու Ռուսաստանի հյուպատոսությունները : Որպես առևտրական գլխավոր մայրուղիների հանգուցակետում գտնվող ք, Կ պատմական բոլոր ժամանակներում Էլ ունեցել Է տնտեսական կարևորագույն նշանակություն: Առևտրական սերտ կա պեր ուներ Կոստանդնուպոլսի, Տրապիզոնի, Թավրիզի, Երևանի, Թիֆլիսի հետ: 1856—71 թթ կառուցված Տրապիզոն —Բաբերդ—Կարին մոտ 300 կմ երկար խճուղին Է՛լ ավելի աշխուժացրեց կապը արտաքին աշխ–ի հետ: Սրանից հետո ավարտ վեց նաև Կարին — Հասանկալա ճանապարհի կառուցումը: 1915 թ Կ երկաթու ղային հաղորդակցություն ուներ Աարիղամիշի հետ: Այդ ճանապարհներով էին ք բերվում մետաքս, բամբակյա նուրբ գործվածքներ, համեմունք, ապակեղեն, դեղորայք, բուսական յուղ, սուրճ, արդուզարդի առարկաներ և այլ ապրանքներ: Ներքին ու արտաքին առևտրով և արհեստագործությամբ հիմնականում զ բաղվում էին հայերը: 20-րդ դ սկղբներին ք ուներ մի քանի շուկա, 12 հրապարակ, 32 քարավանատուն ու իջևան, 18 բաղնիք, 150 պանդոկ, 180 հացի փուռ: 1909 թ ավելի քան 3000 արհեստանոցների, խա նութների ու առևորական կրպակների համարյա կեսը պատկանում էր հայերին: Կ—ի հայ արհեստավորները հռչակված Էին հատկապես ոսկերչության, դերձակու թյան, դարբնության, զինագործության, որմնադրության, կաշեգործության, մուշտակագործության, պղնձազործության մեջ: Կարնեցի կանանց ձեռքով գործված գունագեղ ու նրբաճաշակ գորգերն ու արհեստագործական մյուս ապրանքները մեծ հռչակ ունեին Հայաստանի ու դրսի շուկաներում: 1870—ական թթ Կ—ում կար ապուխտի (բաստուրմա) և մսի սու ջուխի 4 տնայնագործական ձեռնարկու թյուն, որոնք պատկանում կին հայերին: Այդ Ժամանակ ք-ում տարեկան մորթվում էր 5000 միայն խոշոր եղջերավոր անա սուն: 19—րդ դ կեսերին Կ—ում գործում էին նաև 6 կաշեգործական, մի քանի օղե թորման, ներկարարական և այլ ձեռնար կություններ: Ք—ի մոտակայքում արղյունահանվում Էր կերակրի աղ: 1880-ական թթ իտալացի կոմս Քոնտ դը Բիրզանին Կ—ում հիմնեց ծխախոտի մշակման ձեռնարկություն, որի հումքի մի մասը բերվում Էր Տրապի զոնից: Առաջին համաշխարհային պատերազմի նախօրյակին գերմանացի կապիտալիստները իրավունք էին ստացել Կ—ի շրջակայքում նավթի պաշարներ որոնելու: Կ—ի հայերը մինչև 1880–ական թթ համեմատաբար ապրում էին տնտեսա պես ապահով պայմաններում: Նրանք աչքի Էին ընկնում ջերմ հայրենասիրու թյամբ, ընտանեկան հարաբերությունների ավանդապահությամբ: Կ 19-րդ դ-ում և 20-րդ դ սկզբներին սովորական ասիական ք էր, սակայն ուներ համեմատաբար լայն սալահատակված փո ղոցներ, հրապարակներ: Մեկ-երկու հար կանի քարաշեն ու կավաշեն տները զուրկ էին ամենատարրական կոմունալ հարմարություններից, որի պատճառով էլ հաճախ բռնկվում էին համաճարակներ: Ք–ում մեծ ավերածություններ են եղել 728, 1659, 1791, 1843, 1850—52, 1861, 1901–02 թթ. երկրաշարժերի ժամանակ: 1861 թ երկրաշարժից զոհվել է 3000 մարդ: Կ ջրառատ ք է, այնտեղ բխում են շուրջ 500 հորդառատ ու սառնորակ աղբյուր ներ: Աղբյուրներ կային փողոցներում, հրապարակներում և նույնիսկ մասնավոր տների բակերում: Ջրի մի մասն էլ ք էր բերվում խողովակաշարով Այծպտկունք լ–ան լանջերից: Կլիմայի խստության պատճառով ք—ում և շրջակայքի բանջարանոցներում մշակում էին միայն կարտոֆիլ, կաղամբ, գազար և կանաչիների մի քանի տեսակներ: Կ հայ մշակույթի ու լուսավորության խոշոր կենտրոն էր: Նրա ամենահին կրթական հաստատությունը Կենտրոնական մայր վարժարանն էր, որը հիմնադրել էր Կարապետ արքեպիսկոպոս Բագրատունին 1811 թ: Հետագայում այդ կրթարանը վերանվանվեց Արծնյան եռամյա երկսեռ վարժարան: 1909թ այն ուներ 334 աշակերտ, 9 ուսուցիչ: 19—րդ դ վերջերին ու 20-րդ դ սկղբներին Կ-ում գործում էին նաև Աղաբալյան, Արծնյան (երկրորդ), Գալֆայան, Հռիփսիմյան, Մսրյան, Մսրյան հնգամյա և Տեր–Ազարյան դպրոցները: Կրթական գործում իր առանձնահատուկ տեղն ուներ Սանասարյան իննամյա արական վարժարանը (1881—1916 թթ): Մասնավոր դպրոցներում սովորողների հետ միասին, 1909 թ Կ–ի հայ աշակերտների թիվը անցնում էր 2800—ից: 1878 թ Կ-ում հիմնվել էր թատերական միություն: Մշակութային ընկերություն ներից հայտնի էին ուսումնասիրաց, Անձնվեր, Վարդանանց, Ընկերասիրաց, Սիսական, Կրթական, Ազքատասիրաց ևն: Այդ ժամանակ Կ—ում կար նաև 3 մանկապարտեզ: Մինչև առաջին Համաշխարհային պատերազմը Կ—ում լույս էին տեսնում «Հառաջ», «Սիրտ», «Ալիքտ, «Երկիր», «Լույս» պարբերականներրը: 1870-ական թթ ք–ում լույս էր տեսնում նաև «Էնվարե շարգիե» 4 էջանոց թերթը, որի 2 էջը տպվում էր հայերեն, երկուսը թուրքերեն: 1878 թ Բեռլինի կոնգրեսից հետո Թուր քիայում Աբդուլ Համիդի սկսած հայահա լած քաղաքականությունը պայքարի կո չեց նաև Կ-ի հայությանը: 1881 թ Խ. Կետեկցյանի, Հ. Աստուրյանի, Բ. Նավա սարդյանի, Կ . Նշկյանի ջանքերով այստեղ ստեղծվեց «Պաշտպան հայրենյաց՚ խմբակը, որր հետապնդում էր ազգային–ազատագրական նպատակներ: 1890–ական թթ կեսերին Արմ Հայաստանում և Թուրքիայի հայաբնակ շրջ–ներում սկսված հայկական կոտորածների ալիքները հասան նաև Կ: Այստեղ կոտորածն սկսվեց 1895 թ հոկտեմբերի 18-ին: Մի քանի օրվա ընթացքում ավերվեցին, հրկիզվեցին ու կողոպտվեցին հայերի տները, արհեստանոցներն ու խանութները: Դաժանորեն սպանված հայերի թիվը 1000 մարդուց ավելի էր: Գերվեցին կամ առևանգվևցին հարյուրավոր կանայք ու երեխաներ: Կ—ի պատմական հուշարձանները գրեթե չեն պահպանվել: Այն, ինչ մնացել է, համեմատաբար ուշ ժամանակների կառույցներ են: Դրանցից նշանավորը ս Աստվածածին եկեղեցին է: Այն կառուցվել է 1840 թ, 7-րդ դ հին շինության տե ղում: Հնում այս եկեղեցու մոտ էր գտնվում Քառասուն Մարտիրոսվածների վանքը: Ս Աստվածածինը Բարձր Հայքի ամենագեղեցիկ ու ամենախոշոր շինություններից է: Այն կառուցված է, կարմրավուն, սրբատաշ ավազաքարով, որի գմբեթը հենվում է քարե ամբողջական կտորներից տաշված 20 սյուների վրա: Շենքն ունի երեք մուտք: Սրա մոտ գտնվում Էր չափերով ավելի փոքր ևս մեկ եկեղեցի` ս Աստվածածին անունով, որտեղ Եզր կաթողիկոսի գլխավորությամբ (629-641 թթ) 629 թ տեդի է ունեցել եկեղեցա կան ժողով: Հայոց եկեղեցիներում մինչև 1915 ք պահվում էին 13-18–րդ դդ տասնյակ հայերեն ձեռագրեր ու տպագիր գրականություն: Կ հայոց թեմական առաջնորդի նստավայրն էր: Ք—ում գործում էին նաև հայ կաթոլիկների 2 եկեղեցիները, որոնցից մեկը կառուցվել է, 18–րդ դ` Աբրահամ ամիրա Ալավերդյանի միջոցներով: Ս Աստվածածին եկեղեցիների մոտ էր գտնվում բարեկարգ ու պարսպապատ hայոց գերեզմանատունը, որտեղ պահպանվում էին 11—12-րդ դդ տապա նաքարեր: Կ-ի ուխտատեղիներից է ս Նշանը: Ք—ի շատ թե քիչ հետայքրքրություն ներկայացնող մուսուլմանական ճարտարապետական շինություններն են Չինլի մինարեն, Հաղճապակյա մինարեն, Ուլու ջամի մզկիթը ևն: Սրանք, որպես կանոն, կամ վերափոխված քրիստոնեական շեն– քեր են, կամ կառուցված են ավերված ու քանդված հայկական եկեղեցիների տեղում Կ միջնադարյան հայ գրչության նշա նավոր կենտրոն էր: Մեզ են հասել այստեղ գրված մի քանի ձեռագրեր. Կ–ում են ծնվել աշխարհագիր Հակոբ Կարնեցին (17—րդ դ), Եղիա Կարնեցին, «Պաշտպան հայրենյաց» խմբակի ղեկավար Խ. Կետեկցյանր, գրող Առանձարը (Մեխակ Գույումջյան, 1876—1913 թթ), մշակու թային գործիչ Շավարշ Գարագաշր (1893—1952 թթ), գրիչ ու մանկավարժ Հովհաննես Կարնեցին (18–19-րդ դդ), սովետահայ նկարիչ Ա. Ալեքսանյանը (1910—1942 թթ) և շատ ուրիշներ: Արմ Հայաստանի մյուս վայրերի հա յերի նման ողբերգական եղավ նաև կար նեցիների ճակատագիրը: Երիտթուրքերը հայերի զանգվածային ջարդն այստեղ իրականացրեցին 1915 թ հունիսի 14—15-ին և հուլիսի 26–ին: Կենդանի մնացած ների փոքրաթիվ խմբերը խուսափելով կոտորածից, մի կերպ փախան զանազան կողմեր: Թուրքական տվյալներով 1860—ական թթ ք–ի շուրջ 90000 ազգաբնակչու թյան մեջ հայերի թիվը կազմում էր 250—300 մարդ: +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Erzurum Erzurum Location of Erzurum Coordinates: 39°54′N 41°16′E / 39.9, 41.27 Country  Turkey Region East Anatolia Province Erzurum Population (2000)  - Total 361,235 Time zone EET (UTC+2)  - Summer (DST) EEST (UTC+3) Website: www.erzurum-bld.gov.tr Erzurum (Armenian: Կարին (Karin), see also its former and other names) is a city in eastern Anatolia, Turkey. The name "Erzurum" derives from "Arz-u Rum" (literally The Land of the Romans[1] in Persian). Erzurum has a population of 361,235 (2000 census). It is the capital of Erzurum Province, the largest province in Turkey's Eastern Anatolia Region. The city is situated 1757 meters (5766 feet) above sea level and has an extreme continental climate with an average January temperature of −11 °C (12.2 °F). Temperatures often drop below −30 °C (−22.0 °F) in the winter, with heavy snowfall. Erzurum, known as "The Rock" in NATO code, has served as NATO's southeasternmost air force post during the Cold War. The city uses the double-headed Anatolian Seljuk Eagle as its coat-of-arms, a motif based on the double-headed Byzantine Eagle that was a common symbol throughout Anatolia and the Balkans in the medieval period.   History Further information: Erzurum Province#History Erzurum existed since the ancient times as Karin and at various times belonged to ancient Armenia[2], Persian, Roman, Seljuk Turks, and Ottoman Empires. The town was known in Byzantine times as Theodosiopolis, acquiring its present name only after its final Muslim conquest following the battle of Manzikert. Saltuklus were an Anatolian Turkish Beylik centered in Erzurum, who ruled between 1071 to 1202. Melike Mama Hatun, sister of Nâsırüddin Muhammed, was the ruler between 1191 and 1200. The city was captured by Russia in 1829, but given back to the Ottoman Empire under the Treaty of Adrianople (Edirne). During the Crimean war Russian forces approached Erzurum, but did not attack it because of insufficient forces and the continuing Russian siege of Kars. The city was attacked and, after overcoming strong resistance, captured by a Russian army in the Russo-Turkish War of 1877-78, but was returned to the Ottoman Empire under the Treaty of San Stefano. The aftermath of a massacre of Armenians in Erzurum on October 30, 1895 There were massacres of the city's Armenian citizens during the Hamidian massacres (1894-1896).[3][4] [5] It was also a major extermination and deportation center during the Armenian Genocide of 1915.[6] The deportation route for the Armenians of Erzurum and neighbouring areas in eastern Anatolia went through the city of Harput.[7] The city was the location of one of the key battles in the Caucasus Campaign of World War I between the armies of the Ottoman and Russian Empires which resulted in capture of Erzurum by Russian forces under command of Grand Duke Nicholas and Nikolai Nikolaevich Yudenich on February 16, 1916. It was returned to the Ottomans with the Treaty of Brest-Litovsk in 1918. Mustafa Kemal Atatürk, one of the founders of the modern Turkish Republic, resigned from the Ottoman Army in Erzurum, and was declared the "Honorary Native" and the freeman of the city, which issued him his first citizenship registration and certificate (Nüfus Cuzdanı) of the new Turkish Republic. The Erzurum Congress of 1919 was one of the starting points of the Turkish War of Independence. Economy Further information: Erzurum Province#Economy The largest economy, in recent years, has been the university. Atatürk University is one of the largest universities in Turkey, having more than forty-thousand students. Tourism, also, provides a large proportion of the province's income. Erzurum is notable for the small-scale production of objects crafted from Oltu stone: most are sold as souvenirs and include prayer beads, bracelets, necklaces, brooches, earrings and hairclips. Tourism Little of medieval Erzurum survives beyond scattered individual buildings such as the citadel fortress, and the Çifte Minareli Medrese. Six kilometres to the south of the center of Erzurum is an important skiing center on the Palandöken Mountain range. There are several ski runs; the south ski run is 8 km long, the north ski run is intended for advanced skiers. The highest point of Mt. Palandöken, great Ejder at 3188m, can be reached to an altitude of 3100 metres by a chair lift. The International University Sports Federation (FISU) World Winter Games, 2011 Winter Universiade, will be held in Erzurum. Cuisine One specialty of Erzurum's cuisine is Ciğ Kebab. Although this kebab variety is of recent introduction outside its native region, it is rapidly attaining wide-spread popularity around Turkey. Besides, Kadayif Dolmasi is an exquisite sugary. There is walnut in Kadayif Dolmasi. Transport The main bus station has bus links to most major Turkish cities. Erzurum is also the main railroad endpoint for the Eastern Anatolia region. Erzurum Airport, also used by the Turkish Air Force, has runways that are the second longest in Turkey. Place a Bid!